Kenniskrant voor een Klimaatbestendige Stad

Droge Kost

Klimaatadaptatie in Alkmaarse wijk de Hoef

Het riool en de bestrating in de Alkmaarse wijk de Hoef waren toe aan vervanging. Dat moment greep Alkmaar aan om integraal klimaatadaptatiemaatregelen te nemen. Waar het kon werd bestrating vervangen door groen. De Hoef is nu goed bestand tegen de gevolgen van wateroverlast, hittestress en droogte.

In de jaren zeventig bouwde de gemeente Alkmaar de wijk de Hoef als uitbreiding van de stad. Een periode waarin veel bestrating werd aangebracht. Vijf jaar geleden startte de gemeente met een renovatie, omdat op sommige plekken het riool moest worden vervangen. “Dit gaf een goede mogelijkheid om te kijken naar andere aspecten van de wijk, zoals de status van de bomen”, vertelt Otto van der Wal, projectleider integrale projecten bij Stadswerk 072. “De betere kwaliteit van het groen is meteen zichtbaar. Een aantal boom­soorten ging voorheen erg vroeg in winterrust, al tegen het einde van de zomer. Nu gebeurt dat later, omdat er voldoende water beschikbaar is.”

Wadi’s voor meer infiltratie

Meer groen in de stad zorgt voor een betere leefbaarheid, meer infiltratie van water in de bodem en voorkomt hittestress. Een betere infiltratie in de bodem voorkomt zowel wateroverlast als droogte, doordat minder water wordt afgevoerd via het riool. Daarnaast bedwingt infiltratie zoutkwel en verzilting. Van belang in Alkmaar, waar zoutwaterkwel de buitenranden van de stad nadert. In de Hoef zijn daarom verschillende wadi’s – infiltratiegreppels – aangebracht: simpele wadi’s van gras, speelwadi’s in de buurt van een school en wadi’s met inheemse vaste planten. De inheemse planten hebben diepere wortels voor een betere infiltratie en kunnen over het algemeen goed tegen zowel wateroverlast als tegen droogte.

Een steen eruit en groen erin

Wadi’s met inheemse planten zorgen voor een betere infiltratieVan der Wal: “Overal in de wijk werd gekeken of de aanwezige bestrating wel noodzakelijk was.” Het trottoir was bijvoorbeeld in sommige straten drie meter breed en is nu versmald naar anderhalve meter. Daarmee werd een plantvak van anderhalve meter breed gecreëerd. Op sommige plekken is noodzakelijke verharding vervangen door grastegels. Op de plekken waar het niet mogelijk was om het trottoir te versmallen, is onder andere waterdoorlatende bestrating aangelegd. In de wijk zijn geen straat- en trottoirkolken meer aanwezig: al het water infiltreert zoveel mogelijk in de bodem. In overleg met bewoners is gekeken naar aanvullende maatregelen om bijvoorbeeld regenpijpen af te koppelen van het riool en het regenwater bovengronds af te voeren, of op te vangen in een regenton of groenstrook.

Achtergrondinformatie, onderzoeken en bronnen

Lees verder over hitte, droogte of wateroverlast in de stad.