Mindmap biedt inzicht

Extreme hitte in stedelijk gebied kan veel gevolgen hebben, maar welke precies? De Hogeschool van Amsterdam (HvA) heeft een overzichtelijke mindmap gemaakt, op basis van een literatuurstudie naar hitte in Nederlandse en buitenlandse steden.

Extreme Hitte - Een combinatie van maatregelen is het meest aan te radenIn de mindmap zijn de gevolgen van hitte ondergebracht in vijf categorieën: gezondheid, stedelijke netwerken, drink- en oppervlaktewater, stedelijke buitenruimte en leefbaarheid van de stad. Doel van de mindmap is inzicht geven, zegt onderzoeker Lisette Klok van de HvA. “Het is een ‘praatplaat’ voor gemeenten, die duidelijk maakt dat hitte niet alleen gezondheidseffecten heeft, maar allerlei domeinen raakt. Om maatregelen te kunnen nemen, is dan ook samenwerking nodig tussen veel partijen.” Steeds meer gemeenten gebruiken de mindmap om te komen tot breed gedragen adaptatiemaatregelen. Een ander instrument om inzicht te krijgen in de grote diversiteit aan gevolgen van hitte, is het bollenschema ‘Het wordt warmer’ uit de Nationale klimaatadapatie­strategie (NAS).

Drie soorten adaptatiemaatregelen

Hitte is complex, zegt Klok. Het ene gevolg ontstaat door een hoge buitentemperatuur (het uitzetten van brugdelen); het andere door een hoge binnentemperatuur (slaapproblemen). Sommige gevolgen zijn pas merkbaar na een aaneengesloten reeks warme dagen (waterkwaliteit); andere treden al op tijdens een enkele hete dag (stroomstoring). Die complexiteit zorgt ervoor dat er niet één universele hittemaatregel is waarmee alle problemen op te lossen zijn. Die conclusie staat in het rapport ‘De klimaatbestendige wijk’ van de HvA. “Het risico van hitte kan worden verminderd door op meerdere niveaus maatregelen te nemen”, zegt Klok, “in het sociaal domein, in gebouwen en in de buitenruimte.”
Maatregelen in het sociaal domein zijn bijvoorbeeld zorgplannen, tropenroosters en hitteplannen. In gebouwen gaat het onder meer om zonwering, ventilatie en klimaatbeheersing. Ruimtelijke adaptatie omvat aanpassingen in de stedelijke inrichting zoals groen, schaduw en watervormen. Klok: “Een combinatie van maatregelen is het meest aan te raden.” Alle adviezen zijn te vinden in het rapport.

mindmap belangrijke gevolgen extreme hitte in stad

Mindmap van de belangrijkste gevolgen van extreme hitte voor de stad (gemaakt door Gregor van Lit en Lisette Klok)

Lees verder over hitte, droogte of wateroverlast in de stad.