De waarde van groenblauw: rekentools en atlas

Een klimaatbestendige stadsinrichting levert meer baten op dan kosten. Dat concluderen onderzoekers van de HvA in hun rapport ‘De klimaatbestendige wijk’. Maar hoe bereken je dat? Hoe druk je de waarde van verkoeling uit in geld? En, nog complexer, de waarde van gezondheid en welzijn van mensen?

Je kunt virtueel aan knoppen draaien en meteen zien welke effecten dat heeft“Er is veel onderzoek gedaan naar de waarde van groenblauwe infrastructuur”, zegt Dirk van Peijpe van De Urbanisten, een ontwerpbureau voor landschapsarchitectuur en stedebouw. “Wij hebben zelf bijvoorbeeld meegedaan aan een studie in opdracht van het Planbureau voor de Leefomgeving en het College van Rijksadviseurs. Met Zwolle als voorbeeldstad hebben we nauwkeurig gekeken naar wat zogeheten ecosysteemdiensten de stedeling nu werkelijk opleveren.”
Peijpe en zijn collega’s gebruikten daarbij de zogeheten ‘TEEB-stad tool’, een online rekenhulp voor het kwantificeren van groenblauwe infrastructuur. “Heel inzichtelijk”, meent Peijpe. “Je kunt virtueel aan knoppen draaien en meteen zien welke effecten dat heeft.” De algemene conclusie is dat groen en blauw erg hoog scoren. Op basis van die berekening ontwierp zijn bureau drie scenario’s voor stadsontwikkeling in Zwolle.
Van Peijpe noemt ook de Atlas Natuurlijk Kapitaal, die de effecten van groenblauwe infrastructuur in Nederland inzichtelijk maakt met online kaarten en praktijkvoorbeelden. Deze Atlas is een initiatief van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en is opgezet door een aantal kennisinstituten, waaronder Deltares en het RIVM. “Er komen interessante dingen uit”, zegt Peijpe. “Een golfbaan scoort bijvoorbeeld heel belabberd. Een begraafplaats is veel nuttiger, vanuit klimaatperspectief.”

Zeven redenen om voor groen te kiezen

Groen verbetert het stadsklimaat – in allerlei opzichten. “De kracht zit hem in de combinatie van argumenten”, aldus Madeleen Helmer, projectleider adaptatie bij het Klimaatverbond. Hier volgt een overzicht.

  1. Groen helpt hittestress voorkomen. Bomen, struiken, gras en ander groen kunnen de temperatuur in een stad helpen verlagen door water te verdampen. Bomen geven daarnaast schaduw. Daardoor warmt de lucht minder op én ervaren mensen de stad als koeler.
  2. Groen vermindert de kans op wateroverlast en droogte. De natuurlijke bodem werkt als een spons. In groene gebieden kan neerslag vrij in de bodem infiltreren, planten bewateren, verdampen én het grondwater aanvullen. Een groene ruimte houdt het regenwater vast op de plek waar het valt.
  3. Groen verbetert gezondheid en welzijn. Allerlei wetenschappelijke studies hebben aangetoond dat groen stressverlagend werkt. Patiënten die op een groene tuin uitkijken, herstellen sneller. Kinderen in groene wijken hebben minder overgewicht en ADHD. Volwassenen in groene wijken gaan minder vaak naar de dokter en zijn gelukkiger. En groen stimuleert mensen tot meer bewegen.
  4. Groen draagt bij aan sociale cohesie. Onderzoek laat zien dat buurtgroen en buurttuinen mensen daadwerkelijk bij elkaar brengen. Dat leidt weer tot minder overlast en criminaliteit. En op groene schoolpleinen wordt minder gepest, aldus Wagenings onderzoek.
  5. Groen trekt bedrijven aan. Dat blijkt uit Amerikaans en Wagenings onderzoek. Groen verbetert het imago van een bedrijf en het vestigingsklimaat en welzijn van werknemers. Zij worden er gezonder en productiever van.
  6. Groen zorgt voor biodiversiteit. In een omgeving met bomen, bloemen en struiken vind je een keur aan dieren, zoals insecten, kleine zoogdieren en vogels. Voor bedreigde vlinders en wilde bijen kunnen bloemrijke stadsbermen het verschil maken. In sommige groene steden wonen zelfs vossen, marters en roofvogels. Daarmee is stadsgroen een bron voor educatie, inspiratie en verwondering.
  7. Groen verhoogt de waarde van huizen en kantoren. De huizenprijzen in een groene wijk liggen hoger dan die van vergelijkbare huizen in ‘grijze’ wijken. Uit diverse onderzoeken blijkt de waarde van onroerend goed hoger te liggen bij uitzicht op water (15%), openbare ruimte (10%), park (6%) of plantsoen (5%). Wageningen Economic Research rekende drie cases door en concludeerde dat stadsgroen in Amsterdam op sommige locaties mogelijk meer waard is dan woningbouw.

Bron: Longread Wageningen UR – Zeven redenen om te investeren in een groene stad

TEEB-stad tool:

Snel inzicht in de waarde van groen en water in de stad:Verken de waarde van groen en water door zelf maatregelen in te vullen.
Zie het effect én de waarde in euro’s en vergelijk verschillende scenario’s.
Klik op de vraagtekens voor meer informatie over de gehanteerde kengetallen en achterliggende onderzoeken.
Download het presentatieblad en overtuig de baathouders.
Bron: www.teebstad.nl

Lees verder over hitte, droogte of wateroverlast in de stad.